Zaterdag 20 augustus, schreef Karel Verhoeven, hoofdredacteur van De Standaard, een artikel “Bejaarden moeten hun eigen bonen doppen”. Hij maakt zich blijkbaar zorgen over een generatieconflict wat ‘ouderenzorg’ betreft. Tegelijk vraag hij zich af, of de belastingbetaler ook alle zorg moet betalen van de gegoede bejaarden. Volgens Verhoeven heeft solidariteit grenzen nodig om te blijven duren. Ik was zodanig gefrappeerd door dit artikel, dat ik hem volgende mail toestuurde.
“Uw artikel in de zaterdagkrant van 20/8 getuigt van een bekommernis over de mogelijke clash van/tussen generaties, concreet wat ouderenzorg betreft.
Tegelijk geeft u aan ‘dat solidariteit grenzen nodig heeft om te blijven duren’.
Sta mij toe volgende kanttekeningen te maken
*Onze sociale zekerheid stoelt -rudimentair gezegd-op twee belangrijke principes. Dat van de solidariteit (tussen jong en oud, gezonden en zieken, werkenden en werklozen, alleenstaanden en gezinnen zonder kinderen en gezinnen met kinderen…) en het principe van verzekering. De middelen (gelden) worden samengebracht via de bijdragen van werknemers èn werkgevers op het loon. De tekorten worden bijgepast via ‘algemene middelen’ uit de fiscaliteit.
*In de huidige generatie(s) van gepensioneerden kom je zeer veel mensen tegen die reeds vanaf hun 14 jaar (sommigen zelfs vroeger) zijn beginnen werken en bijdragen hebben betaald. Met de ‘verzekering’ dat later een (niet al te riant) pensioen zou worden betaald. Tegelijk hebben deze mensen een flinke bijdrage geleverd aan de opbouw van de welvaart waarvan wij vandaag de dag met z’n allen (in principe toch) kunnen genieten.
*Dat solidariteit ‘grenzen’ nodig heeft is ook al heel lang mijn overtuiging. Maar tegelijk vind ik het spijtig en vooral onvolledig dat je dit enkel opwerpt in het kader van ‘ouderen en ouderenzorg’. Dezelfde discussie stelt zich ook wat ‘nieuwkomers’ in ons land betreft. Ik verduidelijk : een asielzoekersgezin met twee kinderen kost ons maandelijks -4.200- euro. Dit enkel voor opvang onder de vorm van bed, bad en brood. Zij hebben ook recht op gratis gezondheidszorg. Een voorbeeld : in het opvangcentrum in Turnhout kan men zich sinds oktober vorig jaar verheugen in 25 zwangere dames. Een bevalling kost aan onze gezondheidszorg (RIZIV nomenclatuur) 4.500 euro. Dit zonder enig voorafgaandelijk of navolgend medisch onderzoek bij te tellen.
*Uit een Oeso-rapport van 2012 leren we dat België, gemiddeld, 4.000 euro/jaar/persoon uitgeeft aan gezondheidszorg. Een cijfer : tussen 2010 en 2015 kwamen in België -257.000- nieuwe mensen toe via gezinshereniging. Allemaal openen zij, via de aanvrager tot die gezinshereniging, onmiddellijk alle rechten op gezondheidszorg, en voorzieningen zoals onderwijs, veiligheid justitie…Enkel al inzake gezondheidszorg is er in dit geval, sprake van een uitgave van ruim 1 miljard euro/jaar. (volgens de cijfers Oeso) Ook zij die illegaal in België zijn, hebben recht op die gratis gezondheidszorg. Er mag worden aangenomen dat minstens 20% van hen daar ook gebruik van maakt.
*Wanneer we spreken over ‘nieuwkomers’ die onmiddellijk bepaalde rechten openen, zijn dat uiteraard mensen die niks hebben bijgedragen aan onze sociale zekerheid en/of fiscaliteit. Zij kunnen rekenen op solidariteit van de Belgen die, als we sommige politici en opiniemakers moeten volgen, best ‘grenzeloos’ blijft.
Kan U zich voorstellen dat dit alles een ‘smeulende’ haard is/kan zijn van haat en racisme tegenover vele van die nieuwkomers in ons land (of zoals meer en meer mensen het uitdrukken: tè veel nieuwkomers) Ik alvast wel !
Groen pleit bij monde van Kristof Calvo voor een ‘burgerschapsverklaring’ voor iedereen, ja zelfs voor een tweede volkslied. Een degelijke uitleg over hoe onze sociale zekerheid in mekaar zit en van waar de centen komen in dat kader en inzake fiscaliteit lijkt me veel meer aangewezen. Uiteraard voor iedereen. Voor onze ‘eigen’ jongeren èn voor de nieuwkomers.”
Ik ben het zeker wel eens met de conclusie van de auteur, dat solidariteit grenzen nodig heeft om te blijven duren en dat het een heftig debat zal worden over waar die grenzen dan wel liggen
Nawoord : ik heb enige tijd getwijfeld of ik deze blog wel zou publiceren. Er liggen immers altijd mensen op de loer die me maar al te graag ‘polarisering’ in de schoenen willen schuiven. Maar anderzijds is het mijn overtuiging dat géén enkele woord in deze blog onjuist zou zijn. Daarom toch deze publicatie.
Dré Wolput 