Vat ik samen onder twee belangrijke pijlers.
Uitdaging 1
In de eerste plaats is dat hoe samenleven in een steeds diverser wordende stad.
*De samenstelling van de bevolking
Op 1/1/2024 telt onze stad 47.305 Inwoners. 27.832 van hen zijn van Belgische herkomst. Dat zijn er -397 minder dan vorig jaar. Zo daalde het aantal Belgen met -1,6%
9.397 inwoners zijn afkomstig uit een EU land. Dat is een stijging van +372, of +4%. En nee, dat is niet omdat er nu alweer een pak meer Nederlanders in Turnhout zijn komen wonen. Het aantal EU’ers uit onze buurlanden stijgt immers maar met 16 inwoners. De grootste aangroei betreft inwoners uit Oost-Europa, vooral Roemenen.
10.076 inwoners komen uit niet-Europese landen. Dat zijn er dan +407 meer, of ruim +4%. In deze groep zijn vooral erkende asielzoekers en hun gezinsherenging begrepen.
Per leeftijdsgroep
0 tot 17 jaar = 9.750, waarvan 3.569 Belgen en 6.181 niet-Belgen of 64% 18 tot 64 jaar = 28.014; 15.804 Belgen en 12.210 niet-Belgen of 44% +65 jaar =9.541; 8.459 Belgen en 1.082 niet-Belgen, of 11,34%
Uit deze cijfers kan je dus concluderen dat bijna 49% van de bevolking, jonger dan 65 jaar, van niet-Belgische herkomst is.
Een andere identiteit ?
Een nieuwe identiteit voor alle Turnhoutenaren, is de wens van schepen Kelly Verheyen. Vanuit het plan samenleven werd de actie Thuis in Turnhout gelanceerd. Er verschenen grote foto’s aan de ramen van het stadhuis en aan de ramen van leegstaande winkels.
Zelf betreur ik het nog steeds dat heel dit plan niet een vervolg was van de actie die enkele jaren geleden werd opgestart Bink, en ‘k zen er friejet oep!’
Het is trouwens voor mij nog steeds niet duidelijk waarom de Binken zelf op zoek zouden moeten naar een nieuwe identiteit. Is het niet eerder omgekeerd dan ??
Toen ikzelf betrokken was bij het tot stand komen van het lokaal integratiecentrum Welkom -40 jaar geleden, midden de jaren 80 – waren er in Turnhout nog maar weinig niet-Europese migranten. Zij die toen al wel in Turnhout woonden, waren vooral Marokkanen.
In die tijd werden vooral acties gepromoot waarbij Belgische gezinnen een Marokkaans gezin zouden uitnodigen en omgekeerd. Of dat de KWB’s, KAV’s en SVV’s van die tijd uitwisselings(kook)avonden zouden organiseren. Gezien de minieme omvang van de groep migranten was dat toen ook nog makkelijk haalbaar.
Vandaag echter zijn er veel meer nationaliteiten (126 in 2023) in onze stad neergestreken, is de omvang van die groepen ook heel wat groter en los je het probleem van wederzijdse communicatie al lang niet meer op die manier op ! Wellicht bestaat ook bij die migranten zelf de noodzaak van uitwisseling niet meer, omdat zij mekaars gezelschap kunnen opzoeken. De nood aan wederzijdse communicatie èn begrip voor mekaar is veel minder groot tot zelfs onbestaande, vrees ik.
9 grootste herkomstgroepen (behalve Belgen) cijfers 2023 : Nederlanders = 4.636 (inbegrepen alle Nederlanders van niet Nederlandse herkomst zijn) Roemenen = 2.526; Marokkanen = 1.810; Afghanen = 778; Sovjet Unie = 688; Ghana = 547; Somalië = 518; Polen = 476; Syriërs = 439
Arm maar -niet- proper
Turnhout is een arme stad. Mede omwille van de grote migratie en de stadsvlucht.
Sinds 1/1/2019, is het aantal inwoners in onze stad toegenomen met +2.641 personen. Maar het aantal inwoners op beroepsactieve leeftijd (tussen 18 en 64 jaar) volgde die bevolkingsevolutie NIET en is maar toegenomen met +837 personen.
Bij de inwoners van Belgische herkomst daalde het aantal op beroepsactieve leeftijd met -2065 personen sinds 2019 ! De groep die het meeste opbrengt voor de stedelijke financies is erg geslonken !
Uiteraard vertaald zich dat in de cijfers. Zo wat het gemiddeld belastbaar inkomen betreft. De inwoners van Turnhout hebben een inkomen van gemiddeld 18.898 euro per jaar. Dat blijkt uit de meest recente gegevens (aanslagjaar 2022, inkomsten 2021) van het Belgische statistiekbureau Statbel.
Het Vlaamse gemiddelde bedraagt immers 21.776 euro. Het netto belastbaar inkomen in Turnhout zit daar met 18.898 euro per persoon dus onder. In vergelijking met het provinciaal gemiddelde doet Turnhout het ook niet beter. Gemiddeld genomen verdiende de inwoner van de provincie Antwerpen in 2021 namelijk 21.270 euro per jaar.
Dit lage belastbaar inkomen heeft als gevolg dat ook de opbrengst van de (aanvullende) personenbelasting erg laag is.
Daarmee staat Turnhout op de 67e plaats in de provincie en op de 285e plaats op in totaal 300 Vlaamse gemeenten.
Ter vergelijking in de stadsregio : Oud-Turnhout =22.768; Vosselaar = 23.527; Beerse = 22.712; Kasterlee = 23.180 en Lille = 22.045.
Wat de welvaartsindex betreft, op een schaal van 100, scoort Turnhout slechts 94, Oud-Turnhout = 107; Vosselaar = 117; Beerse = 107; Kasterlee = 114 en Lille = 107.
Doe ze werken
De werkloosheid in onze stad is erg hoog. De laatste cijfers (juli 2024) vermelden 2.448 werklozen voor Turnhout.
956 van Belgische herkomst of 6% van de bevolking op beroepsactieve leeftijd. (B.A.L)
418 van Europese herkomst, of 7% van de B.A.L
1074 niet-Europese herkomst of 18% van de B.A.L.
Opmerkelijk : ook in juli 2019 telde Turnhout even veel werklozen (2.483) als nu, 5 jaar later. En de bevolking op beroepsactieve leeftijd nam slechts toe met +837 inwoners in diezelfde 5 jaar…
De samenstelling van die werkloosheid was toen : 1.197 Belgen; 405 Europeanen en 881 niet-Europese inwoners.
Wie bij deze cijfers nog niet ziet, waar het schoentje echt knelt…
Maar ook de leeflooncijfers zijn nog steeds alles behalve florissant. Zelfs amper gedaald sinds 2019. In dat jaar telde Turnhout 1.091 leefloongrechtigden of 24,43 per duizend inwoners.
In de laatste gekende periode -4/23 tot 3/34 zijn er nog steeds 1.003 leefloners of 21,38 per duizend inwoners
Maar, gezien het leefloon in principe beperkt is tot de leeftijd van 18 t/m 64 jaar, (de B.A.L.) en die groep sinds 2019 amper is toegenomen (+837) geven de vermelde percentages eigenlijk een ‘valse indruk’ van minder leefloongerechtigden.
Vanuit mijn vroegere beroepsactiviteiten heb ik zeker wel aan aantal ideeën die kunnen bijdragen aan doe ze werken. Ik ga deze hier niet nog eens uiteenzetten. Politieke partijen die er interesse in hebben, weten me wel te vinden. Ze mogen bij me aankloppen. (behalve extreem links en rechts) https://wolput.com/2024/01/04/arm-steeds-armer/
Als we de werkloosheid/leefloon van de niet-Europese burgers in Turnhout, NIET drastisch kunnen laten dalen, is het plan armoede gedoemd om te mislukken !
Uitdaging 2
*En in de tweede plaats, Turnhout zal zelf z’n boontjes moeten doppen
6 jaar geleden pleitte CD&V Turnhout nog heel sterk voor een fusie tussen Turnhout, Beerse, Vosselaar en Oud-Turnhout.
Nu voert CD&V via de lokale afdelingen een petitieactie om de bevolking uit te nodigen zich te verzetten tegen (verplichte) fusies. Ik maak me al lang geen illusies meer wat een fusie met Turnhout betreft. In de huidige samenstelling van de stadsregio -maar even goed daarbuiten- is er géén enkele gemeente die met onze stad wil fusioneren…
Met andere woorden…Turnhout trek zelf je broek maar op.
En als er ook nog gemorreld wordt -lees het verminderen van – aan de dotatie vanuit het gemeentefonds…dan zal het in de toekomst voor onze stad, dun door de broek lopen zijn -zoals de Nederlanders wel eens zeggen- om ook nog een beleid te voeren waarbij de noodzakelijke verfraaiing, terugdringen van winkelleegstand, een doorlopend onderhoud, herstel en vernieuwing van wegen en pleinen, een blijvende aanpak van zwerfvuil en sluikstorten, een veilig en leefbaar Turnhout voor alle Binken enzovoort…te kunnen waarborgen. En zo hopelijk ook de stadsvlucht kunnen stelpen.
Gelukkig zijn we, dankzij het decreet Paul Van Miert verlost van de uitbating van De Warande, staat er een sporthal (bijna) in de steigers, zal in september een gloednieuwe school in gebruik worde, genomen (Parkwijk), is men volop aan het timmeren aan een nieuw kantoor voor de (wijk)politie in de Turnova-toren en komt een vernieuwing van de as Otterstraat, Gasthuisstraat, De Merodelei, tot aan het station, ook dichterbij. En maak die vernieuwing vooral duurzaam, want de Gasthuisstraat is voor de 3e keer op 4 jaar tijd, aan een dringende herstelling toe…
Hopelijk neemt de Vlaamse overheid voor de toekomst de te betalen responsabiliseringsbijdragen voor de pensioenen van ALLE Turnhoutse ambtenaren voor de volle 100% over en voeren ze een correcte indexatie toe aan de bijdrage van het gemeentefonds.
Want de stijgende migratie en de daaraan gekoppelde samenlevingsproblemen zijn een absoluut onomkeerbaar gegeven. En spreiding van erkende asielzoekers over alle gemeenten blijft zelfs minder dan een vrome wens. Want laat dat nu juist de bottleneck zijn die een fusie met Turnhout onmogelijk maakt ! (en ook de feitelijke reden van de CD&V petitie tégen fusies)
Kortom en samengevat : dè uitdagingen voor de toekomst van Turnhout zijn het samenleven in steeds groeiende diversiteit èn de middelen -of het gebrek daaraan- om een beleid te voeren, zoals hierboven beschreven.
Dré Wolput
3 augustus 2024.