U bent van mij gewoon dat ik regelmatig een update geef, van de Turnhoutse werkloosheidscijfers, in mijn blog.

Toch vraag ik me al even regelmatig af en vooral de laatste maanden of ik daarmee geen politiek dynamiet bezorg aan extreem rechts. Maar, als er al sprake is van politiek dynamiet…dan vinden de lezers dat vooral…bij de politiek zelf. (Als u er anders over denkt, verneem ik dat graag in een reactie via mijn mailadres   dreblogt@gmail.com )

Zoals wat zich vandaag voordoet in de nationale/Vlaamse politiek. Meer bepaald verwijs ik naar drama-queen Gwendolyn Rutten, die exact 17 dagen geleden de pers optrommelde om te melden dat Vandaag eindigt mijn nationale politieke rol", schrijft Gwendolyn Rutten. De voorbije dagen werd duidelijk dat de huidige partijtop geen rol van betekenis meer voor mij ziet weggelegd. Het zij zo, dat is het lot van elke politicus. De 'onrespectvolle' manier waarop dat gebeurde, draagt wel bij aan mijn beslissing." Vandaag kondigde Open VLD aan dat zij de nieuwe Vlaamse minister zal worden, zelfs vice minister president, in vervanging van Bart Somers. Schaamteloze politiek !

Dat gezegd zijnde, nu de cijfers inzake werkloosheid van afgelopen maand, oktober 2023. En eveneens de evolutie sinds oktober 2022.

1^e cijfer = oktober 2022; 2^e cijfer = oktober 2023

2.124 werklozen     2.462 werklozen (+15,9% of + 338))

935 Belgen     981 Belgen (+ 46)

1.189 vreemde herkomst     1.481 vreemde herkomst (+ 292)

342 afkomstig uit Azië    436 uit Azië  (+ 94)

  81 Afghanen    140 Afghanen (+ 59)

  74 Irakezen    83 Irakezen (+9)

  65 Syriërs     76 Syriërs (+11)

333 afkomstig uit Afrika     407 uit Afrika (+ 74)

  116 Marokkanen     158 Marokkanen (+ 42)

  64 Somaliërs    83 Somaliërs (+19)

  37 Ghanezen     43 Ghanezen (+6)

99 afkomstig uit Roemenië    135 Roemenen (+36)

194 Nederlanders     202 Nederlanders (+8)

Turnhout telt 47.023 Inwoners

De cijfers in de stadsregio in transitie

Beerse heeft 434 werklozen waarvan 302 Belgen; 25 Aziaten en 26 Afrkanen

Vosselaar = 259 werklozen waarvan 187 Belgen; 14 Aziaten en 13 Afrikanen

Kasterlee  = 410 werklozen waarvan 284 Belgen; 25 Aziaten en 25 Afrikanen

Lille = 373 werklozen waarvan 300 Belgen; 13 Aziaten en 8 Afrikanen

Oud-Turnhout = 335 werklozen waarvan 205 Belgen; 19 Aziaten en 17 Afrikanen

Deze 5 gemeenten hebben samen 81.320 inwoners, 1.811 werklozen, waarvan 96 afkomstig uit Azië en 89 Afrikanen.

Arrondissement Turnhout

Van de 13.149 werklozen hebben 7.660 een Belgische herkomst; 1.281 een Aziatische herkomst, -330 Afghanen (42,4%) ; 219 Syriërs (29,6%) en 186 (44,6%) Irakezen-

1.203 werklozen afkomstig uit Afrika -430 Marokkanen (36,7%) ; 188 Somaliërs (44,1%); 116 Ghanezen (37%) –

349 werklozen afkomstig uit Roemenie (38,7%)

Het % wat ik tussen ( ) vermeld betreft het Turnhoutse aandeel in deze groepen van werklozen.

De bevolking van het arrondissement Turnhout = 476.215 Inwoners. De 47.023 Binken vertegenwoordigen hiervan 9,87%

Wat de werkloosheid betreft, namelijk 2.462 werklozen, vertegenwoordigen bijna 19% van het aantal arrondissementele werklozen.

Bevolking en samenstelling

In een vorige blog kon je lezen dat in Turnhout 28.450 inwoners van Belgische origine zijn en 18.573 van niet-Belgische origine. 8.915 van EU herkomst en 9.658 van niet EU herkomst.
Maar, wat zijn de verhoudingen dan in de stadsregio in transitie ?

Beerse = 15.469 Belgen en 2.956 niet-Belg waarvan 1.852 uit de EU en 1.104 Niet EU.

Kasterlee = 17.007 Belgen en 2.477 niet-Belg, waarvan 1.441 uit de EU en 1.036 Niet EU.

Lille = 15.096 Belgen en 1.765 niet-Belg, waarvan 1.035 uit de EU en 730 Niet EU

Oud-Turnhout = 11.080 Belgen en 3.660 niet-Belg, waarvan 2.698 EU (voornamelijk Nederlanders) en 963 Niet EU

Vosselaar = 9.966 Belgen en 1.844 niet-Belg, waarvan 1.204 uit de EU en 640 Niet EU.

Nog even herhalen dat het totaal aantal inwoners in deze 5 gemeenten, 81.320 mensen zijn waarvan 8.230 afkomstig uit de EU en 4.472 uit Niet EU.

Denkt U beste lezers dat ook maar één van deze gemeenten, ooit spontaan zal willen fuseren met Turnhout ?!.

Ik weet zeker dat u, net als ikzelf klaar en duidelijk NEEN zal antwoorden.

Dat is meteen één van die zware scènes in het Turnhoutse drama.

Nee, niet over de -veelal- slechte staat van wegen voetpaden en pleinen in Turnhout. Niet over het aanhoudende probleem van zwerfvuil waar het steeds meer wegheeft van dweilen met de kraan open. Niet over stad’s financiën maar wel over een ander en almaar groeiend probleem in Turnhout

Ik besef dat het niet leuk is…maar de realiteit dwingt me om te zeggen dat onze stad lijdt onder voortschrijdende armoede. Alle statistieken terzake staan, ondanks het plan armoede in Turnhout, op rood.

Werk en werkloosheid

4 jaar geleden, in september 2019 waren 2.370 inwoners werkloos. Onder hen 1.161 Belgen en 1.209 van vreemde herkomst. De werkloosheidsgraad was dan 11,5%. September 2023 tellen we 2.450 werklozen, waarvan 993 Belgen en 1.457 van vreemde herkomst. De werkloosheidsgraad is ook nu nog 11,5%

Wat de leefloongerechtigden betreft 1.106 in 2018 en 1.026 in 2022. Ondanks diverse tewerkstellingsprojecten die de afgelopen jaren werden opgezet blijven zowel de werkloosheidscijfers als de leeflooncijfers erg hoog.

Alhoewel het Veldekenshof door de stad werd aangekocht en gerenoveerd -kostprijs + 1 miljoen euro-om leefloners op te leiden voor de horeca, is de kans groter dat je er een jobstudent tegen het lijf loopt dan wel een leefloner in opleiding…

Ik stel ook vast dat de stad een jobbeurs organiseert voor de werknemers die recent ontslagen worden bij Signify (vroeger Philips) maar dat er ondertussen ook nog meer dan 2.400 andere werkzoekenden zijn in onze stad.

Bevolkingsevolutie

20 jaar geleden (2003) telde Turnhout 34.259 inwoners van Belgische herkomst. (86,4%) 5.392 inwoners van vreemde herkomst (13,6%) waarvan 2.953 uit een EU land (7,4%) en 2.439 uit een niet EU land (6,2%)

In 2019 zijn de cijfers als volgt : 29.864 Belgen (66%) en 14.863 niet Belgen, (33,2%) waarvan 7.154 uit de EU  (16%) en 7.709 niet EU. (17,2%)

Nog eens 4 jaar later, in 2023 zijn er nog 28.450 Belgen (60,5%); 18.573 niet Belgen (39,5%) waarvan 8.915 EU’ers (19%) en 9.658 Niet EU (20,5%)

Na Genk (41,6%) en Antwerpen (44%) heeft Turnhout in Vlaanderen met 60,5% het kleinste aantal Belgische inwoners.

Kansarmoede-index Kind en Gezin

Uit nadere analyses weten we dat er zich grote verschillen voordoen naargelang de originecluster van de moeder. De kansarmoede-index 2022 ligt het hoogst bij kinderen met een moeder van Afrikaanse origine. 30,3% van de kinderen met een moeder van Maghreb-origine groeit op in kansarmoede, bij kinderen met een moeder met een origine van een ander Afrikaans land gaat het zelfs om 44,4%. Ook van de kinderen met een moeder van Aziatische origine (maar niet Turkije) werd meer dan 4 op de 10 borelingen in kansarmoede geboren. Er zijn echter ook kinderen met een Europese herkomst die een hogere kansarmoede-index kennen. Zo wordt 20,1% van de kinderen met een moeder met een origine uit het oostelijke deel van de Europese Unie in een kansarmoedesituatie geboren.

De index voor Turnhout (2022) is 26,8% en daarmee ook 2,7 procentpunt hoger dan in 2021. (24,1%) Het betreft het aantal geboorten in kansarmoede

Maar de verschillen IN de stad Turnhout zelf zijn zeer groot als we het per wijk bekijken.

Cijfers (%) te lezen als volgt : 1^e cijfer is de totale KA index, tweede cijfer is het % bij een Belgische moeder en 3^e cijfer is % bij een niet Belgische moeder

Turnhout centrum : 31,7%;   11,7%   40,8%

Heizijdse velden en Noorden : 15,7%   3,8%   31,4%

Stedelijk wonen OOST : 22,3%   7,6%   34,2%

Stedelijk wonen WEST : 26,2%   13,1%   37,3%

Zevendonk en zuiden :  10%   0%   40%

Zuidelijke wijken : 32,9%   11,1%   51,3%

Welke straten en statistische sectoren tot welke wijken behoren kan je nalezen op de website van de stad Turnhout   https://www.turnhout.be/

Met 26,8% heeft Turnhout de hoogste kansarmoede-index van de 13 Vlaamse centrumsteden. Zelfs iets hoger dan de 26,7% van Antwerpen.

Verhoogde tussenkomst ZIV

Meer dan 20% (1 op 5) inwoners van Turnhout hebben recht op een verhoogde tussenkomst van de ziekenkas.

Naar leeftijdsgroepen bekeken vinden we het hoogste aantal gerechtigden in de leeftijd van 0 tot 24 jaar. Met het toch opvallende cijfer van -3.277- of 25,4%. (15,6% in Vlaanderen)

Bij de 25 tot 64 jarigen betreft het 3.900 gerechtigden, of 16,7% (11,3% Vlaanderen) en bij de 65+ tellen we 2.402 gerechtigden, goed voor 25,8%, en dus vergelijkbaar met de 25,7% in Vlaanderen.

Onderwijs

In een vorige blog kon je al heel wat cijfers vinden over kansarmoede bij Turnhoutse schoolkinderen van basis- tot secundair onderwijs.  https://wolput.com/2023/11/04/focus-op-onderwijs/

In het basisonderwijs (kleuter- en lager onderwijs) kende Turnhout de afgelopen 10 jaar een explosieve groei van bijna +27% leerlingen. De grootste groei in Vlaanderen. Maar samen met de groei van het aantal leerlingen is ook de kansarmoede indicator sterk toegenomen. Tijdens deze legislatuur was deze indicator in het schooljaar 2018/2019, 1,29 maar is in drie jaar, opgelopen tot 1,55 in het schooljaar 2021/2022.

In het secundair onderwijs is de toename van de OKI nog frappanter de afgelopen drie jaar. Van 1,27 naar 1,62. Het aantal leerlingen in het SO groeide aan met ruim 19%.

Dat Turnhout ook financieel een armlastige stad is, heb ik al vaak geschreven en gedocumenteerd in mijn blogs.

Eerder heb ik al geschreven dat Turnhout de kleinste centrumstad is in Vlaanderen. Maar wel met veelal grootstedelijke problemen. Maar het aandeel dat onze stad krijgt vanuit het Vlaamse gemeentefonds is maar berekend op een kleine centrumstad.

Het is één van mijn bekommernissen dat een volgende Vlaamse regering het Turnhoutse aandeel dan ook ferm zou verhogen. Anders zal deze stad in de toekomst nog erg weinig financiële beleidsruimte hebben om het nodige onderhoud en vernieuwing van het openbaar domein te handhaven. Laat staan dat er nog grote investeringen mogelijk zullen zijn.

https://www.turnhout.be/plan_armoede

Bronnen : https://provincies.incijfers.be/dashboard/dashboard/

https://arvastat.vdab.be/

https://www.opgroeien.be/kennis/cijfers-en-onderzoek/gezinsinkomen-en-kansarmoede#:~:text=De%20kansarmoede%2Dindex%202022%20ligt,zelfs%20om%2044%2C4%25.

Dat Turnhout als centrumstad ook een onderwijsstad is voor de ruime regio, weten mijn lezers wellicht ook wel.

Maar hoeveel kleuters en leerlingen, die effectief in Turnhout  wonen, er ook naar school gaan wil ik in deze blog belichten.

Naast de aantallen sta ik ook stil bij de risicokenmerken voor kansarmoede en andere interessante gegevens over het Turnhoutse onderwijsgebeuren.

Met hoeveel zijn ze

In totaal waren er in het schooljaar 2021/2022,  8.450 Turnhoutse schoollopers. In het kleuteronderwijs 1.972 (25 in buitengewoon kleuteronderwijs) In het lager onderwijs zijn het er 3.201 (inbegrepen 260 in het buitengewoon lager onderwijs) en 3.171 leerlingen in het secundair onderwijs (waarvan 103 deeltijds BSO en 217 in het BUSO) Met ruim 61% is de groep kleuter- en lager onderwijs, de grootste.

Tegenover het schooljaar 2011/2016 groeide het aantal leerlingen in het basisonderwijs (=kleuter en lager onderwijs) met maar liefst 27%.  Vergeleken met Vlaanderen -+5,5%- is dat een erg sterke groei. Als een snel stijgende raket zelfs.

In het secundair onderwijs is de groei met 20% ook groter dan deze in de provincie Antwerpen met 8%.

672 lln volgen een ASO richting (22,8%) 581 een BSO richting (19,7%) en 582 een TSO richting (19,7%) Er zijn ook 53 OKAN leerlingen (1,8%) en 64 die een KSO richting volgen (2,2%)

Schoolse vertraging en zittenblijven

Leerlingen met twee jaar of meer schoolse vertraging in het secundair onderwijs

De cijfers vergeleken met het Vlaams gemiddelde ( )

Globaal betreft het 5,2% (3,6%). Het laagste cijfer vinden we terug bij het ASO met slechts 1,5% (1,2%) terwijl het BSO het hoogste cijfer achterblijvers genereert met 12,9% (10,9%) en in het TSO betreft het 10,3% (6,1%)

Risicokenmerken voor kansarmoede

In het kader van het Gelijke Onderwijskansenbeleid worden gegevens over de thuissituatie van kinderen en jongeren verzameld.

Welke gegevens worden gemeten ?

*Laagopgeleide moeder. Dit is het geval wanneer de moeder niet in het bezit is van een diploma of getuigschrift van het hoger secundair onderwijs.

*Schooltoelage / schooltoeslag.

*Andere thuistaal. De taal die de leerling in het gezin spreekt is niet de onderwijstaal. (lees : thuis spreekt men géén Nederlands)

*Wonend in een buurt met veel schoolse vertraging

Het niet spreken van het Nederlands als thuistaal is wellicht één van de belangrijkste oorzaken van kansarmoede. Niet enkel tijdens de schooltijd maar zeker ook op langere termijn.

In het basisonderwijs is dat voor 30% van de kleuters en leerlingen lager onderwijs het geval.

Dat zich dat verderzet in het secundair onderwijs blijkt uit het cijfer van 28,3% van de leerlingen waar Nederlands niet de thuistaal is.

De -4- metingen samengevat levert dan de OKI op, of voluit de OnderwijsKansarmoedeIndicator.

Voor het basisonderwijs is deze OKI, 1,55. Een felle stijging, als je weet dat de OKI in het schooljaar 2015/2016, 1,15 was.

In het secundair onderwijs is deze OKI, helaas, nog hoger met 1,62. Tevens een opmerkelijke stijging sinds het schooljaar 2015/2016, waar de OKI  slechts 1,12 was

De opmerkzame lezer kan vaststellen dat via metingen in het onderwijs, sinds de grote vluchtelingencrisis in 2015/2016, de kansarmoedeindicator sterk is toegenomen en helaas ook blijft groeien.

In de twee vorige schooljaren was de kansarmoedeindicator voor het basisonderwijs 1,49 en voor het secundair in 20/21;  1,58 en in het schooljaar 19/20 slechts 1,47.

Dit vergt zowel voor de scholen, de leerkrachten, het onderwijsbeleid als de leerlingen en hun ouders echt wel heel wat extra aandacht en inspanningen !

Wie meer informatie wil kan dit vinden via https://provincies.incijfers.be/databank/report/?id=rapport_onderwijs&input_geo=gemeente_13040,

Met de overschakeling op het winteruur is ook het “inbraakseizoen” begonnen. De donkere dagen zijn de ideale setting voor mensen met slechte bedoelingen om je woning binnen te dringen https://www.gva.be/cnt/dmf20231031_94906273

Cijfers tonen dat ook aan

Diefstallen in woningen en bedrijfspanden vermijden is één van de prioritaire doelstellingen van de politie Regio Turnhout.

En dat is ook nodig, zo tonen de cijfers aan. Vorig jaar werden in de regio maar liefst 519 woninginbraken gepleegd, waarvan 188 in stad Turnhout.

Als we de cijfers van inbraken over de maanden januari (33), november(72) en december (81)  van dat jaar samentellen, betekent dat effectief ook 36% van het aantal inbraken in de politiezone.

In januari 2023 tellen we 62 inbraken in de zone, of 23,7% in de periode 1/23 t/m 6/23. Over dat eerste semester 2023, waren er 104 woninginbraken in Turnhout en 261 in de politiezone.

Straatcriminaliteit

Doelstelling van de politie is het onveiligheidsgevoel van de bevolking en de overlast in probleembuurten verminderen/beperken.

Wat doet de politie eraan?

De politie is zichtbaar aanwezig bij allerlei bevolkingsconcentraties zoals markten, braderijen, straatfeesten, fuiven, uitgaansleven, scholen, speelpleinen, sportvelden, koersen, kermissen, e.d. Het doel van de politie is om door een zichtbare aanwezigheid, allerlei vormen van straatcriminaliteit maximaal te voorkomen. Vooral in de buurt van fuiven en in uitgaansbuurten zijn er soms problemen (drugsoverlast, lawaaioverlast, vandalisme, e.d.).

Cijfers

Tijdens de eerste zes maanden van 2023, werden er inzake straatcriminaliteit maar liefst 409 feiten vastgesteld in Turnhout (=69%) en 597 in de politiezone. In 2022 betreft het 1.137 feiten, waarvan 683 in Turnhout.  (=60%)

Drugsoverlast (vooral het dealen)

Doelstelling van de politie is Repressief optreden tegen dealers en producenten en de overlast in de buurt van vooral het uitgaansleven, scholen en plaatsen waar vooral jongeren komen, onder controle houden.

Cijfers

Met 143 van de 314 vastgestelde feiten in het eerste semester van 2023, spant ook in deze problematiek Turnhout de kroon. In juni dit jaar werden maar liefst 124 drugsfeiten vastgesteld in de poltiezone, of 40%.

Fietsdiefstallen

Doelstelling is Het aantal fietsdiefstallen doen dalen en het aantal teruggevonden fietsen die aan de rechtmatige eigenaar kunnen terug bezorgd worden doen toenemen.

Cijfers

Tijdens de eerste zes maanden van dit jaar, hadden 148 van de (in de zone) 201 gepikte fietsen, een Turnhoutse eigenaar. Dat is maar liefst 75%.

Ter vergelijking het aantal fietsdiefstallen in 2022 : 315 Turnhoutse fietsen van de in totaal (zone) 434, of 73%.

Met deze cijfers inzake fietsdiefstallen, moet ik vaststellen dat dit een èchte plaag blijft in Turnhout

Bron : https://www.politie.be/5364/

De afgelopen dagen woedde er een open communicatie-oorlog tussen Ann Schoubs, topvrouw bij De Lijn en haar voogdijminister Lydia Peeters (Open VLD)

Enkele dagen later kondigde De Lijn de plannen aan  om enkele stelplaatsen en onderhoudscentra te sluiten of te verhuizen. Dat is nodig omdat de vervoersmaatschappij binnenkort veel meer elektrische bussen moet kunnen opladen. Daardoor zullen Sommige van de 280 getroffen chauffeurs en technici zullen langer op weg zijn naar hun werk. 

Gevolg was een stakingsdag, net voor het begin van de herfstvakantie en ook vandaag maandag 30/10, is er als gevolg van deze plannen nog een spontane vakbondsactie bij De Lijn. In Antwerpen verwacht de openbaarvervoermaatschappij maandag de hele dag hinder in de provincie.

En laat ons eerlijk zijn, het is de zoveelste staking bij De Lijn, waardoor de betalende reizigers telkens weer in de wind (en regen) worden gezet.

Niet betalende reizigers

Afgelopen zaterdag hielden politie en controleurs van De Lijn, een grote controleactie langs de Steenweg Op Antwerpen in Vosselaar. Van de 737 reizigers die controleurs van De Lijn tijdens de actie controleerden op 29 verschillende lijnbussen, reden er 121 (of 16,4%) zonder geldig vervoersbewijs. Zij kregen allemaal een boete.

Maar, zo bleek eerder al, Het aantal passagiers dat geen ticket koopt voor een rit met De Lijn stijgt jaar na jaar. Lijncontroleurs schreven op vier jaar tijd 50 procent meer pv’s uit voor zwartrijden. De boetes lopen hoog op, maar dat schrikt zwartrijders blijkbaar onvoldoende  af.

Anderzijds blijkt dat meer dan de helft van dergelijke zwartrijders-boetes, niet worden betaald https://www.nieuwsblad.be/cnt/dmf20230221_91882010

Financieel verlies

Het financieel verlies voor De Lijn is dan ook vele malen groter dan het bedrag wat aan boetes effectief kan worden geïnd…

Uit het jaarverslag 2022 van De Lijn, bleek dat de netto-ontvangsten uit vervoerbewijzen, 160 441 636 bedragen.

Zowat 17% zwartrijders bij een controle. Als we dat cijfer nemen als een gemiddelde,  loopt de Lijn ruim 27 miljoen euro, op jaarbasis, mis aan ontvangsten inzake vervoerbewijzen.

Loont het wel de moeite

Controles leiden vaak ook tot agressie op de controleurs. Van de gepakten betaald amper de helft van de boetes. Dat betekent dat slechts 3,5 miljoen aan boetes ook worden betaald. Rekening houdende met het gegeven dat ook aan al die controleurs een loon moet worden betaald… Nee dan loont het eigenlijk niet de moeite.  

https://www.demorgen.be/snelnieuws/de-lijn-loopt-jaarlijks-3-5-miljoen-euro-mis-door-zwartrijders~b8818f10/

Gratis openbaar vervoer ?

Maar niet controleren wil zeggen dat er nog veel meer zwart zal worden gereden.

Is het dan niet raadzamer om het openbaar busvervoer in Vlaanderen gewoon gratis te maken. En ja, vele lezers zullen reageren dat gratis niet bestaat. En dat is ook zo.

Met een extra financiële  injectie van pakweg 170 miljoen/jaar in De Lijn, maak je het busvervoer voor alle gebruikers wel gratis en aantrekkelijker. Politici moeten zich durven bezinnen over de vraag of ze, binnen de financiële beleidsruimte, dergelijk bedrag willen vrijmaken. Het zou alvast veel ellende, frustraties bij de wel betalende reizigers en controle-inspanningen, die schijnbaar tot niets (0 euro netto opbrengst) leiden, besparen.

Het zal hoe dan ook een item zijn waarover de volgende Vlaamse regering zich zal moeten beraden.

Enkele dagen geleden publiceerde Statbel (is het Belgische statistiekbureau van de federale overheid) de bedragen van het gemiddelde inkomen per inwoner.

En helaas, ook in deze tabel bengelt onze stad Turnhout in  de laagste regionen. Met -18.898 €- laten we enkel  Antwerpen  met 17.915 €, achter ons.

Zo heeft Turnhout meteen ook het tweede laagste inkomen per inwoner van de provincie Antwerpen.

Voor de ganse provincie beloopt het inkomen per inwoner -21.270 €/inwoner- en voor het arrondissement  Turnhout is dat -21.399 €/inwoner.

En wat de 13 Vlaamse centrumsteden betreft bekleed Turnhout, ook alweer juist voor  Antwerpen, de tweede laatste plaats !

Maar waarom is Turnhout een centrumstad geworden

Om dat uit te leggen moet ik bijna 50 jaar terug in de geschiedenis, met name naar 1976, het jaar waarin de grootste fusiegolf ooit in ons land werd voorbereid om ingang te doen vinden op 1/1/1977.

Maar…geen enkele gemeente wilde met Turnhout fuseren. Een officiële reden werd hier nooit voor opgegeven.

Maar het is een publiek geheim dat de liberaal Paul  De Clercq, destijds burgemeester van Vosselaar en in die periode ook senator of volksvertegenwoordiger voor de PVV, ervoor zorgde dat Turnhout alleen achterbleef.

20 jaar later…

We maken een sprong in de tijd van 20 jaar, naar 1997. De oorsprong van de selectie van 13 centrumsteden gaat terug op een wetenschappelijke studie in 1997 naar de hiërarchie van de stedelijke kernen in het Vlaams Gewest.  Men onderzocht alle stedelijke woonkernen en deelde deze in in een hiërarchische structuur naargelang hun uitrustingsniveau. Op het eerste niveau onderscheidde men twee grote steden: Antwerpen en Gent. Op een tweede niveau vond men elf regionale steden,

Deze 11 steden zijn tot  op vandaag Aalst, Brugge, Genk, Hasselt, Kortrijk, Leuven, Mechelen, Oostende, Roeselare, Sint-Niklaas en Turnhout

De selectiecriteria Het begrip centrumstad wijst in het Ruimtelijk Structuurplan van de Vlaamse Overheid op steden met een relatief hoog aantal inwoners ten aanzien van hun omgeving, en die er een centrale functie op uitoefenen op het vlak van onder andere werkgelegenheid, zorg, onderwijs, cultuur en ontspanning. 

Maar dat Turnhout, op dat ogenblik  een stad met slechts 38.406 inwoners, (34.603 van Belgische en 3.803 van vreemde herkomst) toch een centrumstad werd, is een compensatie van wat 20 jaar geleden niet lukte inzake de fusies.

Tot op vandaag is Turnhout nog steeds de kleinste centrumstad, maar met -helaas- echte grootstedelijke problemen. Die uiten zich in een hoge werkloosheid, een hoog aantal leefloners,  een sterk gestegen armoede en een erg hoge instroom van nieuwkomers.

Zo heeft deze stad vandaag wel 47.023 inwoners waarvan nog maar 28.450 Belgen en 18.573 van vreemde herkomst

Welke financiële steun ontvangt de stad

*Om te beginnen zijn er de (hoofd)dotaties uit het Vlaams gemeentefonds. Die zouden voor Turnhout volgend jaar oplopen tot bijna 30 miljoen euro (29.652.657) of 630 €/inwoner.

Om te vergelijken, in 2022 ontving Beerse uit deze dotaties 210 €/inwoner; Vosselaar = 175,35 €; Lille = 240,94 €; Kasterlee = 241,3 €, Oud-Turnhout = 220,86 € en Turnhout = 597 €. De bedragen van het gemeentefonds worden elke jaar met 3,5% verhoogd.

*Als centrumstad krijgt Turnhout volgend jaar 2.410.522 € extra of goed voor 51 €/inwoner.

Goed om weten is dat de twee grootsteden Antwerpen en Gent ontvangen vanuit deze hoofddotatie zowat 1.500 €/inwoner

*Elia compensatie is voor Turnhout 506.150 €. = 10,7 €/inwoner. Deze compensatieregeling zal vanaf 2027 worden opgeheven.

*Aanvullende dotatie sectorale subsidies voor lokaal cultuurbeleid, jeugdbeleid, sportbeleid, onderwijsbeleid, kinderarmoede, integratiesubsudies, betekent voor Turnhout 1.536.104 €, goed voor 32,6 €/inwoner.

*Tenslotte is er ook de dotatie responsabiliseringsbijdrage (tot 2024). Dat betekent dat de Vlaamse overheid tussenkomt voor de helft zodat de lokale besturen onder meer beter het hoofd bieden aan de stijgende pensioenuitgaven. ​​​​​

Voor Turnhout gaat dit om een bedrag van 4.881.675 € voor het OCMW. Ik vermeld dat bedrag afzonderlijk omdat bij de fusie van de twee ziekenhuizen in 2009, de pensioenlasten van de statutaire personeelsleden van het Sint-Elisabethziekenhuis, eenzijdig in de schoenen van de stad Turnhout werden geschoven. Een duur akkoord dus ! Ondanks het feit dat het een regionaal ziekenhuis betreft…

De bijdrage voor de stad zelf  is een bedrag van 2.103.619 €. Alles samen dus goed voor 6.985.294 €, of 148 €/inwoner.

Let op :  als na de verkiezingen van 9 juni 2024, de nieuwe te vormen Vlaamse regering dit belangrijk financieel engagement niet zou vernieuwen, betekent dat gewoon dat de stad ‘uit eigen middelen7 miljoen euro/jaar moet bijeen sprokkelen, wat de financiële beleidsruimte voor de volgende legislatuur serieus zal inkrimpen…

Het antwoord op de vraag : wat schuift dat voor de stad Turnhout om centrumstad te zijn is het antwoord dus 872 € per jaar en per inwoner.

Voor alle duidelijkheid ook de andere gemeenten uit de regio in transitie hebben recht op een  a rato tussenkomst uit de genoemde subsidies van de Vlaamse overheid.

In een vorige blog schreef ik al dat het runnen van de stad Turnhout op jaarbasis 1.000 €/inwoner meer kost dan in Oud-Turnhout. Alle Vlaamse  subsidies voor Turnhout samen, volstaan dus niet om dat verschil goed te maken. https://wolput.com/2023/10/24/koken-kost-geld/

Sta me toe te zeggen dat de arme maar tegelijk ook dure stad Turnhout géén enkele beleidsruimte heeft om er het cultureel centrum De Warande opnieuw bij te pakken. Behalve met gegarandeerde 100% financiering van bovenlokale overheden.

*https://www.vlaamswoordenboek.be/definities/term/mager%20beestje

Of ik weet hoeveel illegalen er in Turnhout rondlopen ? Een -gok-vraag die mij al meermaals werd gesteld. Zijn het er tientallen, of enkele honderden ? ’t is slechts een schatting, want hèt kenmerk van illegaliteit is dat je niet weet wie, hoeveel en van waar ze komen.

Net zoals ik denk tientallen of enkele honderden illegalen in onze stad, zijn dus alle cijfers die de ronde doen over het aantal illegalen in Turnhout, Vlaanderen of België… louter schattingen.

Zo sprak Johan Leman, in het tijdschrift van Jura Falconis, in het nummer 4 van jaargang 1996-1997,  Ik heb de indruk dat, voor Brussel en omgeving, er een 50 000 illegalen zijn. Dat getal omvat zowel uitgeprocedeerden als andere economische vluchtelingen.

In het magazine MO van 28 maart 2006, spreekt men over de maatschappelijke realiteit van  150.000 illegalen

Het Nieuwsblad van 15 juli 2019 maakte dan weer melding van het feit dat In 2018 werden 17.235 illegalen aangetroffen in België. Omgerekend zijn er dat 47 per dag. Dat is een stijging van zo’n zes procent tegenover het jaar voordien, en haast een evenaring van het record van 2016, het jaar na de asielcrisis. Opmerkelijk is wel dat we tegen de Europese trend ingaan. In de EU loopt het aantal aangetroffen illegalen fors terug. Het stijgend aantal minderjarigen dat wordt aangetroffen, is daar voor een belangrijk deel verantwoordelijk voor.

En meer recent, wist De Standaard, op 12/4/2023,  ons te vertellen, dat met een ingenieuze statistische methode, onderzoekers van de Vrije Universiteit Brussel het aantal illegalen nu op 112.000 schatten https://www.standaard.be/cnt/dmf20230411_96637282 .

Nog meer cijfers

Ik heb géén universitaire achtergrond. Evenmin heb ik een onderzoeksgroep ter beschikking. Net zoals ik ook niet op de hoogte ben van de door de VUB gebruikte ingenieuze statistische methode…

Ik ben ook maar gewoon een blogger uit Turnhout en dus neem ik mijn toevlucht tot de door de overheid zelf gepubliceerde cijfers die mijn inziens een duidelijke en realistische indicatie geven van het aantal illegalen. Beter en effectiever dan al die schattingen 

Deze cijfers kan je allemaal vinden bij IBZ, zijnde de FOD Binnenlandse zaken. ( https://dofi.ibz.be/nl/cijfers )

Terugkeerbesluiten

Van 1/1/2017 tot en met 31/08/2023 werden -211.270- terugkeerbesluiten afgegeven.

In diezelfde periode  waren er effectief –49.052- verwijderingen (te begrijpen als gedwongen terugkeer – vrijwillige terugkeer – terugdrijvingen)

Verschil = 162.218 en dat enkel in de afgelopen 7 jaar. De periode voordien is niet in aanmerking genomen.

Intercepties

Bij de controle op het grondgebied van elke vreemdeling die niet in het bezit is van de vereiste documenten of een gevaar vormt voor de openbare orde, neemt de intercepterende politiedienst contact op met de DVZ en maakt deze een administratief verslag op over de controle. 

In de periode 1/1/2015 tot en met 31/8/2023 waren er 251.465 intercepties van illegalen op het Belgisch grondgebied. In dit getal zijn ook duizenden illegalen begrepen, die reeds een BGV hadden gekregen (bevel om het grondgebied te verlaten)

Op basis van deze officiële cijfers durf ik dan ook te beweren dat de schatting van de VUB-onderzoekers, schromelijk…onderschat is en wellicht enkel betrekking hebben op het aantal illegalen in het Brusselse hoofdstedelijk gewest !

U vertellen dat koken geld kost, is als een open deur instampen. Maar dat koken bij de ene veel duurder kan zijn dan bij de andere is ook een vaststaand gegeven.

Je zou het kunnen vergelijken met de prijs die je in een kwalitatief goeie brasserie betaald voor een 3-gangen menu of de prijs van een sterrenzaak voor een gelijkaardig menu.

Zo is dat ook voor de prijs die een gemeente of stad betaald om hun opdrachten, diensten en goederen aan de bevolking, dagdagelijks te kunnen uitvoeren.

En daar lopen de verschillen soms erg hoog op, zo blijkt uit de financiële situatie van de lokale besturen in Vlaanderen op basis van de jaarrekeningen 2022. Een publicatie van de Vlaamse overheid !

Turnhout een sterrenstad ?

En om dan maar meteen met de deur in huis te vallen, Turnhout is een erg dure stad, zo blijkt uit het gemiddelde van de  exploitatieuitgaven, de laatste 3 jaar.

Met een kost van -1.704€/inwoner- is Turnhout meteen de duurste van het ganse arrondissement. En in het lijstje van de 13 Vlaamse centrumsteden zijn Gent (2.265 €); Kortijk (1.838 €) en Oostende met 1.843 € nog duurder. Ik wil hierbij wel de kanttekening maken dat zowel Gent als Oostende jaarlijks ettelijke honderdduizenden bezoekers -toeristen- tellen. Dat heeft uiteraard invloed op de exploitatiekosten maar daardoor genereren ze ook veel meer inkomsten. Met 1.684 € is -Antwerpen- de grootste stad van Vlaanderen, goedkoper dan Turnhout.

Maar, nog meer uitgesproken zijn de verschillen als we de gemeenten uit de stadsregio in transitie bekijken en de andere steden met een centrumfunctie in de Kempen.

Beerse kost 1.318 €/inwoner; Vosselaar = 883 €; Kasterlee = 867 €; Lille = 803 € en Oud-Turnhout = 778 €. Behalve voor Beerse kan je dus zeggen dat Turnhout zowat dubbel zo duur is als de andere gemeenten.

Herentals = 1.549 €/inwoner; Mol = 1.429 €; Geel = 1.381 € en Hoogstraten = 1.380 €.

Uit de algemene toelichting bij deze cijfers blijkt dat de rubrieken goederen en diensten èn de individuele diensteverlening van het OCMW de grootste stijgers zijn van de algemene kosten, meer dan de vaak genoemde personeelskosten.

De uitgaven individuele dienstverlening door het OCMW, zijn fel gestegen, tot ver boven de inflatie. Globaal betreft het een stijging van bijna 17%. Niet zozeer omwille van het leefoon, maar vooral de andere individuele hulpverlening.

Dat is wellicht één van de belangrijkste redenen waarom de uitgaven van Turnhout, torenhoog boven de andere gemeenten uitsteken.

Denk daarbij maar aan de problematiek van opvang voor 360  daklozen, waarvoor OCMW Turnhout opdraait. Mensen die het OCMW onderbrengt in  hotels tot ver in Nederland. Dat is niet langer houdbaar zegt schepen Kelly Verheyen

En om al deze en andere dossiers te kunnen behappen, heeft OCMW Turnhout alweer nieuwe dienstverleners moeten aanwerven…

Om te besluiten in de symboliek van de kostprijs bij een betere brasserie of een sterrenzaak

het is maar de vraag of de kwaliteit van geleverde diensten en goederen aan de Turnhoutse bevolking -lees onderhoud en vernieuwing van pleinen, straten en stoepen, handhaving van de openbare orde enz. …- deze grote verschillen in de kost per inwoner ook rechtvaardigen

Dat dit extra poeier is om een fusie tussen Turnhout en de stadsregio, met man en macht tegen te houden, daar ben ik me ook van bewust.

Want ook in Beerse, Vosselaar, oud-Turnhout, Kasterlee en Lille kunnen ze lezen en -als het ware- prijzen vergelijken

https://www.vlaanderen.be/publicaties/de-financiele-situatie-van-de-vlaamse-gemeenten-op-basis-van-de-jaarrekeningen

Onlangs was een journalist van Gazet Van Antwerpen op stap met Luc Debondt, de man die van einde 2013 tot 21/12/2018, als schepen verantwoordelijk was voor een proper Turnhout.

De aanleiding was, dat uit de gemeentecheck van diezelfde gazet was gebleken dat 60% van de Turnhoutenaren niet tevreden zijn over de aanpak van zwerfvuil in de stad. https://www.gva.be/cnt/dmf20231016_94362057

Terug in de tijd

Uit de stadsmonitor die in maart 2018 werd gelanceerd bleek toen ook al dat dat slechts 54% van de inwoners tevreden is over de netheid van de straten en voetpaden in zijn buurt. Dat is de slechtste score van alle Vlaamse centrumsteden.

Voor Peter Gevers en mezelf was dat aanleiding om, begin april 2018, een sensibiliseringsactie op touw te zetten, vooral via sociale media, om zwerfvuil en sluikstorten in onze stad, tegen te gaan.

https://www.hln.be/turnhout/tegelhumor-tegen-zwerfvuil~ae9f8932/

We deden dat op basis van tegeltjeswijsheid met spreuken zoals Een Bink van propere soort vindt dat sluikstorten niet hoort; of  Niets zo irritant als een sluikstort in de kant.

Op eigen kosten lieten we zelfs zelfklevers maken die dan op de diverse afvalcontainers konden worden geplakt, en gratis te verkrijgen waren bij één van ons. (zie foto)

Helaas heeft noch de Turnhoutse overheid noch de IOK het nodig gevonden deze actie te ondersteunen om zo een erg breed publiek te bereiken. Deze actie is dan ook een stille dood gestorven.

Het zwerfvuil/zwerfafval daarentegen blijkt nog levendiger te zijn dan voorheen.

Maar wie weet kan er na het publiceren van deze blog toch nog enige reactie komen…

Fietsen naast de brug

Ondanks (te) regelmatige -zelfs dodelijke- ongevallen aan de op- en afritten van de E34, zowel langs de Steenweg op Zevendonk als langs de Steenweg Op Gierle, is er tot op vandaag nog géén oplossing voorgesteld door AWV.

Waarschijnlijk zullen ze dit oplossen met daar dan maar extra verkeerslichten te plaatsen. Dat zou, zowel voor het fietsverkeer als voor het autoverkeer de minst goede oplossing zijn…

Want dan zou je aan deze op-en afrittencomplexen telkens liefst 3 verkeerslichten krijgen die nog meer files en stilstaand verkeer genereren.

Waarom niet eens nadenken over de meest veilige oplossing voor fietsers. Ik denk dan aan een -aparte- fietsbrug die je aan de bestaande bruggen ophangt zoals bijvoorbeeld in Gierle.

Volgens mij is dit de veiligste oplossing die inderdaad flink wat meer zal kosten dan verkeerslichten. Maar veiligheid in het verkeer mag niet enkel afhangen van de kostprijs.

Komaan, voer dit uit en plaats -in afwachting- tijdelijke verkeerslichten.

Ben ik erg verkeerd als ik stel dat dit dringender is dan de ondertunneling van de ring ter hoogte van het stadspark ?! (die al vele jaren op zich laat wachten…)

Bij mijn blog over omvolking in Turnhout, nam een lezer de moeite een uitgebreide reactie te sturen. https://wolput.com/2023/10/18/omvolking-in-turnhout/

Een aantal elementen daaruit wil ik samen met u belichten en nader bespreken.

“Voor mij (dit is dus mijn mening) hangt ‘omvolking’ en het geloof van mensen daarin, vooral samen met xenofobie (de angst voor alles wat anders is)“

Ik vind het begrip xenofobie echt niet van toepassing op de vele Binken, die zich zorgen maken over hun toekomst en die van hun stad, waar ze vaak geboren en getogen zijn en die ze supersnel zien veranderen wat de bevolking betreft. Bezorgdheid voor de toekomst van hun (klein)kinderen. Ik wil dat dan absoluut niet catalogeren onder xenofobie

Ik voel heel veel angst van mensen die rondom hen andere talen horen spreken. Als je al uit een stad gaat verhuizen omdat ‘er teveel vreemdelingen wonen’, heb je toch ergens een angst, wantrouwen of onbehagen?

Angst en onbehagen zijn volgens mij tekenen van die bezorgdheid. En niet van xenofobie. Dat mensen vanuit die bezorgdheden, het voor henzelf beter vinden om te verhuizen uit Turnhout, kan ik dan ook wel begrijpen. Maar ook dat heeft, niet altijd met xenofobie te maken.

Veelal is dit mijn inziens vooral een gevolg van de snelheid waarmee de vervreemding in onze stad is toegenomen. Hoe snel die vervreemding toenam kan je aflezen uit volgende cijfers : 1990 wonen 35.194 inwoners van Belgische herkomst in onze stad en 2.473 van niet-Belgische herkomst. Op 1/1/2023 zijn de cijfers als volgt : 28.450 BH en 18.573 NBH. Een toename dus van 750%…de Binken kregen -bij wijze van spreken- niet de tijd om aan mekaar te wennen.

Waar komt dit vandaan? Is het dan dat je automatisch een niet-blanke associeert met misdaad? Kan je dit dan echt geen verrijking vinden? Om in contact te komen met mensen die misschien een andere achtergrond hebben dan jijzelf?

Individuen of uw buren linken aan misdaad ? Integendeel zelfs. Vaak hoor je mensen -zoals ook uit allerlei onderzoeken al is gebleken- zelfs zeggen…met mijn vreemde buren heb ik geen probleem hoor, maar…

Je kan anderzijds ook moeilijk om de misdaadcijfers heen. Zo waren er einde september dit jaar in België, 11.511 gedetineerden. (56%) met Belgische nationaliteit. In dit cijfer zijn ook gevangenen met dubbele nationaliteit vervat. 5.029 gevangenen (44%) hadden een vreemde nationaliteit, waaronder 31% illegalen.

https://www.vrt.be/vrtnws/nl/kijk/2023/09/29/het-cijfer-tim-pauwels-buitenlandse-gevangenen-arvato-60511191/

Of diversiteit dat geen verrijking is ? Dat is het zeker wel voor vele mensen op cultureel vlak. Maar op sociaal-economisch gebied is het dat zeker NIET voor onze stad, zoals ik recent nog in een blog aantoonde.  https://wolput.com/2023/10/20/warm-maar-ook-arm-turnhout/

We moeten er ons ook voor hoeden dat mensen die géén contact willen of zoeken met hun -al dan niet- vreemde buren het etiket xenofoob op te plakken.

Kortom wat mij betreft, was en blijf  ik altijd al behoedzaam om met het etiket xenofoob/xenofobie te zwaaien. Dat wil ik enkel gebruiken als het effectief over vreemdelingenhaat gaat. En niet over begrijpelijke angsten en onzekerheden. … Dus, NEEN, Binken zijn géén vreemdelingenhaters !

En voor zover mij bekend is er wat dat betreft niet echt een groot probleem in Turnhout. Ondanks de eerder genoemde snelle en groeiende vervreemding is het best wel een vreedzame samenleving in deze stad, met de verschillende bevolkingsgroepen.