…die tijd van vroeger ?

In deze blog wil ik voor u de stadsmonografie van Turnhout uit 2004…graag toelichten. Dit was een uitgave van de Vlaamse overheid en werd enkel opgemaakt voor Turnhout en de 12 andere centrumsteden. Later werd dit vervangen door de driejaarlijkse stadsmonitor.  De laatste versie hiervan werd op 24 januari 2024 gelanceerd. Wat De stadsmonitor van 2027 betreft, zou de burgerbevraging bij meer dan 400.000 inwoners van steden en gemeenten een aanvang nemen in het voorjaar, op 18 maart 2026.
En daar waar nodig en nuttig aangevuld met actuele informatie en cijfers

Vreemdelingen en migratie

1 januari 2003 algemene bedenking De stad oefent bovendien een grote aantrekkingskracht uit op nieuwkomers allerhande: allochtonen, asielzoekers en illegalen.

Turnhout vertoont een stijgende trend wat het aantal niet-Belgen betreft. Op 1 januari 2003 bedroeg het absolute aantal niet-Belgen er 2.337. Het procentuele aantal niet-Belgen in Turnhout per nationaliteit : Het grootste aandeel (53,2%) wordt ingenomen door Nederlanders. 18,1% van de vreemdelingen is afkomstig uit Marokko, 15% uit de rest van Europa (zonder België en Nederland) en 6,0% uit Afrika (zonder Marokko).

Actuele cijfers per 1/1/2025 -20.577- inwoners van vreemde herkomst, waarvan 5.271 uit Oost-Europa (3.822 EU en 1.449  Niet EU) en 4.781 Nederlanders waarvan 50% van niet-Nederlandse herkomst.

Bereikbare stad

Een belangrijk hoofdstuk van de monografie betreft het thema bereikbare stad. Blijkbaar is heden ten dagen dit begrip met Binkenstad bereikbaar gerecycleerd. 

In het centrumgebied van Turnhout waren er 2.807 openbare parkeerplaatsen (straatparkeren, parkeergarages en -terreinen). Ruim 52% van deze parkeerplaatsen is betalend. 68% van de openbare parkeerplaatsen zijn parkings langs de straten. Naast de openbare parkeerplaatsen zijn er in Turnhout 522 private parkeerplaatsen. Deze zijn betalend.  De Turnhoutse binnenstad telt 3.329 parkeerplaatsen, voor het merendeel openbare.

Handel

Het kernwinkelgebied van Turnhout telt 98 handelspanden. Slechts één van deze panden staat leeg. Het merendeel (57%) van de handelspanden in het kernwinkelgebied wordt ingenomen door mode- en cosmeticawinkels. De belangrijkste winkelstraat in het kernwinkelgebied is de Gasthuisstraat, gevolgd door de Grote Markt en de Korte Gasthuisstraat.

In het winkelgroeigebied zijn er 394 handelspanden. 93 hiervan staan leeg, dit is 23,6%. Een vijfde van de handelspanden in het winkelgroeigebied herbergt mode- en cosmeticawinkels, nog een vijfde wordt gebruikt voor het aanbieden van diensten en 15% wordt ingenomen door horeca.

In 2002 voerde het Centrummanagement Turnhout een koopstromen- en imago-onderzoek uit in het centrum van Turnhout. We zetten de resultaten kort op een rijtje.. De bezoekers die woonachtig zijn te Turnhout vormen een loyaal publiek dat dikwijls komt. Ze komen veelal te voet of met de fiets. De bezoekers uit de randgemeenten komen minder vaak.

Zij komen veelal met de wagen en hun gebruik van het centrum is gefocust op het winkelen. Het Turnhoutse handelscentrum is aantrekkelijk voor niet-dagelijkse boodschappen. 90% van de Turnhoutenaren en de helft van de inwoners van de randgemeenten verkiest hiervoor Turnhout.

De zwakke punten van het Turnhoutse handelscentrum zijn te situeren op het niveau van de urbanisatie en infrastructuur. In de eerste plaats wordt de verkeerssituatie door sommigen als onveilig en zeer druk ervaren. Tweede punt is het gebrek aan parkeermogelijkheden en de te hoge prijs ervan. 

Actueel 1/1/2026…vanaf deze datum werd het parkeren in Turnhout meteen een flink pak duurder…)

De bezoekers uit de randgemeenten gebruiken immers voornamelijk de auto om naar Turnhout te komen. Die bezoekers uitten ook hun ongenoegen over de leegstand en het vuil in het handelscentrum.

De passantentelling geeft weer hoeveel voetgangers er in de Gasthuisstraat in Turnhout passeren tussen 10 en 18 uur op vrijdag, zaterdag en tijdens de gehele week. In Turnhout tellen we 130.000 bezoekers (NVDR het is niet duidelijk of dit 130.000 bezoekers per maand of per jaar zijn. Wellicht per jaar)

Inkomen

Het mediaaninkomen is het middelste inkomen van alle inwoners. In Vlaanderen bedroeg dat inkomen in 2000 19.130 euro. Dat is een stijging met 19,9% tegenover 1991. Turnhout bevindt zich al jaren net onder de Vlaamse mediaan. Het mediaaninkomen bedraagt er 18.420 euro. Ook hier deed zich een stijging voor: +16,3% sinds 1991. 3 Het mediaaninkomen in Turnhout bedraagt 18.420 euro. Dit bedrag ligt 710 euro onder de Vlaamse mediaan.

Actueel : Inwoners van de stad Turnhout hadden in 2023 het laagste mediaan inkomen in het hele arrondissement Turnhout. Het gaat om een jaarinkomen van iets meer dan 28.000 euro. Mediaan betekent dat er evenveel mensen meer als minder verdienen. Omgekeerd vinden we het hoogste mediaan inkomen bij de inwoners van Vosselaar, bijna 33.000 euro. Beerse zit net boven 32.000 euro op plaats 2

Leefloon

Turnhout volgt de stijgende trend in Vlaanderen en de centrumsteden. Het aantal leefloontrekkers is er met 90% gestegen tussen 1990 en 1999. Sinds 2000 neemt dit aantal weer lichtjes af. In 2000 waren er 272 leefloontrekkers in Turnhout, in 2002 -249-.

Actueel in de periode 8/24 t/m 7/25 waren er -1.151- leefloners in Turnhout of 24 per duizend inwoners

Veiligheid – Criminaliteit

Veiligheid is een belangrijk maatschappelijk probleem. Wanneer de burgers gevraagd wordt met welk probleem de overheid zich zeker zou moeten bezighouden, scoort veiligheid al een aantal jaren erg hoog.

In Turnhout daalde het aantal criminele feiten met 11,9%. In 2001 registreerde men er 4.012 feiten, in 2000 waren dit er nog 4.553.  Turnhout ligt met een criminaliteitsgraad van 8,6 boven het Vlaamse gemiddelde, maar op ongeveer dezelfde hoogte als de centrumsteden.

Stadsmonitor 2024 24 procent van de inwoners zegt dat hij of zij zich daar vaak, of zelfs áltijd onveilig voelt. In de rest van Vlaanderen is dat gemiddeld 7 procent. 

Gegevens over criminaliteit in een stad moeten met de nodige omzichtigheid geanalyseerd worden. Cijfergegevens over het aantal gepleegde misdrijven komen immers nooit volledig overeen met de realiteit.

Enkel misdrijven die de politiediensten effectief vaststellen, kan men registreren. Er is steeds een ‘dark number’ van misdrijven dat de politiediensten niet kennen. Dit dark number zou wel eens in de grootte van één op twee misdrijven kunnen liggen

Dit heb ik later in géén enkele stadsmonitor noch elders kunnen lezen…

https://publicaties.vlaanderen.be/download-file/1043