…Is dat kansrijk of eerder kansarm. En wat zeggen de cijfers ?!

Elk schooljaar meet men de onderwijs-kansarmoede. Deze meting baseert Vlaanderen op 4 indicatoren. met de onderwijs-kansarmoede-indicator (OKI), een cijfer tussen 0 en 4 dat aangeeft hoeveel risicokenmerken een leerling heeft. Deze indicator telt het aantal risicokenmerken per leerling: thuistaal niet-Nederlands, laag opleidingsniveau van de moeder, ontvangen van een schooltoelage of wonen in een buurt met veel schoolse vertraging. Scholen ontvangen extra middelen voor leerlingen met risicokenmerken via de GOK-indicatoren (gelijke onderwijskansen). 

Hoe de OKI werkt

• Risicokenmerken: 

De indicator baseert zich op vier kenmerken: *Thuistaal: niet-Nederlands.   *Opleidingsniveau van de moeder: laag.   *Schooltoelage: de leerling ontvangt er een.   *Wijkkenmerken: wonen in een buurt met een hoge mate van schoolse vertraging.

Wat deze meting betekent in de Turnhoutse scholen -op basis van de woonplaats van de leerlingen- zet ik graag voor u uiteen. Dit zowel voor het basisonderwijs -kleuter en lagere school- als voor het secundair onderwijs. Het eerste cijfer is dat van leerlingen van NIET EU-herkomst en het tweede cijfer dat van ALLE leerlingen.

*Basisonderwijs schooljaar 2022/2023

Thuistaal = 81,3%  –  32,2%;  Opleiding moeder = 66%  –  32,9%;  Schooltoeslag = 67,4%  –  55,4%; Buurt = 46,4%  –  32,3%;  O.K.I. = 2,61  –  1,53

*Basisonderwijs schooljaar 2023/2024

Thuistaal = 81,5%  –  33,3%; Opleiding moeder = 66,4%  –  32,5%; Schooltoeslag = 69,2%  –  57%; Buurt = 44%  –  36,3%; O.K.I. = 2,61  –  1,59

*Secundair onderwijs schooljaar 2022/2023

Thuistaal = 89,9%  –  29,1%;  Opleiding moeder = 70,8%  –  33,2%; Schooltoeslag = 69,8%  –  52,9%; Buurt = 54,8%  –  38,9%; O.K.I. = 2,84  –  1,54

*Secundair onderwijs schooljaar 2023/2024

Thuistaal = 87,1%  –  31%; Opleiding moeder = 66,2%  –  34,5%; Schooltoeslag = 72,8%  –  57,6%; Buurt = 47,6%  –  33,6%; O.K.I. = 2,74  –  1,57

Voorgaande cijfers zijn dus op basis van de woonplaats. Maar ook interessant zijn de cijfers op basis van de vestigingsplaats (in dit geval Turnhout) van de scholen. Zo is het gemiddelde aantal leerlingen waar het Nederlands niet de thuistaal is, in het basisonderwijs, 31,85% in het schooljaar 2023/2024.

Het betreft -1.420- van de -4.458- kleuters en leerlingen in het basisonderwijs. In 5 van de 13 (basis)scholen is het aantal leerlingen waar men thuis géén Nederlands spreekt, onder dat gemiddelde. Dat is het geval in Vrije Basisschool Kapelweg (12,6%); VBS Hoveniersstraat (13%); VBS Jubileumlaan (26,9%); GO basisschool Hertoginstraat (29%) en de VBS Schorvoortstraat (30,7%) In de stedelijke basisschool ‘Haagbeemden’ betreft het dan weer,  52% van de leerlingen waar Nederlands niet de thuistaal is…

 Secundair onderwijs op basis van vestigingsplaats (=Turnhout)

Voor -1.787- leerlingen van de -8.434- in het secundair is Nederlands niet de thuistaal. Van de 19 vestigingen of richtingen is voor 21,18% v/d leerlingen, Nederlands niet de thuistaal. Het zijn de cijfers van het schooljaar 2023/2024. In acht gevallen is het % leerlingen die aanvinken op thuistaal, hoger dan het gemiddelde. Zo in GO Talentenschool Boomgaardstraat (40,7%); Hivset (36,9%); CDO Noorderkempen (31,6%) GO talentenschool Boomgaardstraat (25,8%) H.Graf Apostoliekenstraat (24,7%) GO Talentenschool De Merodelei (24,38%) GO talentenschool Boomgaardstraat (24,1 %) Stedelijk onderwijs Campos (21,8%)

Opmerkelijk is dat de O.K.I in het secundair onderwijs, met -1,03-  (1,02 schooljaar 2022/2023) berekend per vestigingsplaats heel wat gunstiger is dan de O.K.I per woonplaats, waar deze 1,57 is !!

Dat grote verschil toont aan dat de grootste problematiek inzake onderwijs-kansarmoede zich vooral, zelfs bijna uitsluitend, in de stad Turnhout voordoet.Het niet spreken van het Nederlands als thuistaal weegt bijzonder zwaar door bij het bepalen van de -Turnhoutse- O.K.I.

10 jaar eerder, in het schooljaar 2014/2015 was de OKI (woonplaats Turnhout) 1,1. Sindsdien is deze stelselmatig opgelopen tot 1,64 in het schooljaar 2021/2022 om een jaar later te zakken naar 1,54 en nu weer 2% is gestegen tot 1,57

Ter informatie : de O.K.I. in Arendonk als vestigingsplaats = 0,69. Sint-Claracollege in Arendonk telt -1.447- leerlingen secundair, waarvan -93- wiens thuistaal niet-Nederlands is, of amper 6,5%

Er moet dringend meer worden geïnvesteerd in lessen Nederlands -met een verplicht karakter- voor nieuwkomers (ouders) die het Nederlands niet of onvoldoende machtig zijn. Ook voor de vele werklozen in Turnhout, ze zijn met bijna 800, die geen of onvoldoende Nederlands kennen. Zo kan de stad Turnhout dan zelfs een dubbelslag verwezenlijken !

Wie deze of nog andere cijfers wil raadplegen kan dat via

*https://onderwijs.vlaanderen.be/nl/onderwijsstatistieken/themas-onderwijsstatistieken/leerlingenkenmerken

*https://onderwijs.vlaanderen.be/nl/onderwijsstatistieken/dataloep-aan-de-slag-met-cijfers-over-onderwijs